X
X

Linux Sunucu Kurulum Rehberi — Ubuntu VPS Başlangıçtan İleri Düzeye 2025

Giriş: Neden Linux Sunucu?

Dünyadaki web sunucularının %90'ından fazlası Linux işletim sistemi üzerinde çalışmaktadır. Açık kaynaklı yapısı, yüksek güvenilirliği, ücretsiz kullanımı ve güçlü topluluk desteği ile Linux, özellikle Ubuntu Server, web hosting altyapısının vazgeçilmezi haline gelmiştir.

Bu kapsamlı rehberde Ubuntu 22.04 LTS üzerinde VPS kurulumu, temel güvenlik sertleştirmesi (hardening), LAMP ve LEMP stack kurulumu ile ileri düzey yapılandırma konularını ele alacağız. Anahtar Kelimeler: Ubuntu sunucu kurulum, VPS yapılandırma, LAMP stack, LEMP stack, Linux güvenlik.

İlk Bağlantı ve Temel Güvenlik Ayarları

SSH ile Bağlanma:

VPS siparişi tamamlandıktan sonra sağlayıcınızdan sunucu IP adresi, kullanıcı adı ve şifre (veya SSH anahtarı) bilgilerini alacaksınız.

Bağlantı komutu:

ssh root@SUNUCU_IP_ADRESI

Root Şifresini Değiştirme:

Güvenli bir şifre belirleyin ve paketleri güncelleyin:

passwd

apt update && apt upgrade -y

Yeni Kullanıcı Oluşturma:

Root ile doğrudan çalışmak yerine sudo yetkili bir kullanıcı oluşturun:

adduser kullanici_adi

usermod -aG sudo kullanici_adi

Güvenlik Duvarı (UFW) Yapılandırması:

ufw allow OpenSSH

ufw allow 80

ufw allow 443

ufw enable

SSH Port Değiştirme:

Varsayılan 22 portunu değiştirmek, otomatik saldırıların büyük bölümünü engeller. /etc/ssh/sshd_config dosyasında Port değerini değiştirin.

LAMP ve LEMP Stack Kurulumu

LAMP Stack Kurulumu (Apache + MySQL + PHP):

Apache Web Sunucusu:

apt install apache2 -y

systemctl enable apache2

MySQL Veritabanı:

apt install mysql-server -y

mysql_secure_installation

PHP ve Modülleri:

apt install php libapache2-mod-php php-mysql php-curl php-gd php-mbstring php-xml -y

LEMP Stack Kurulumu (Nginx + MySQL + PHP-FPM):

Nginx, Apache'ye kıyasla daha düşük bellek tüketimi ve daha yüksek eşzamanlı bağlantı kapasitesi sunar; bu nedenle yüksek trafikli siteler için genellikle tercih edilir.

apt install nginx -y

apt install php-fpm php-mysql -y

WordPress için Nginx Sunucu Bloğu:

/etc/nginx/sites-available/siteniz.com dosyasına uygun server block ekleyerek PHP-FPM entegrasyonunu tamamlayın.

Let's Encrypt SSL Kurulumu:

apt install certbot python3-certbot-nginx -y

certbot --nginx -d siteniz.com -d www.siteniz.com

SSL sertifikanız 90 günde bir otomatik olarak yenilenecektir.